Lịch sử hào hùng, thành tựu vẻ vang

Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh (nay là Phó Bí thư Thường trực Thành ủy, Chủ tịch HĐND thành phố) Tôn Ngọc Hạnh kiểm tra công tác chuẩn bị bầu cử tại Đảng ủy xã Đồng Phú (nay là phường Đồng Phú). Ảnh: Phương Hằng

Trong từng giai đoạn lịch sử, Đảng bộ Đồng Nai đã lãnh đạo, chỉ đạo để lại những dấu ấn nổi bật trên các lĩnh vực.

Sự ra đời của những “hạt giống đỏ”

Lịch sử Đảng bộ Đồng Nai là một hành trình dài chiến đấu và kiến thiết đầy tự hào, gắn liền với những dấu mốc quan trọng của cách mạng miền Đông Nam Bộ và cả nước.

Cách đây 97 năm, đêm 28, rạng sáng 29-10-1929, tại khu rừng ở Làng 3 thuộc đồn điền Thuận Lợi (nay thuộc xã Thuận Lợi, thành phố Đồng Nai), Chi bộ Đông Dương Cộng sản Đảng được thành lập. Đây là Chi bộ Cộng sản đầu tiên ở miền Đông Nam Bộ; là dấu mốc quan trọng, nơi ươm mầm cho phong trào cách mạng của giai cấp công nhân vùng đất này.

Tháng 2-1937, Tỉnh ủy lâm thời Biên Hòa được thành lập do đồng chí Trương Văn Bang làm Bí thư, tạo bước ngoặt lớn trong việc lãnh đạo quần chúng đấu tranh đòi dân sinh, dân chủ.

Trong kháng chiến chống Pháp, dưới sự lãnh đạo của Đảng bộ, quân và dân Đồng Nai đã góp phần vào thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám và tiến hành cuộc kháng chiến 9 năm đầy gian khổ, xây dựng nên căn cứ địa huyền thoại Chiến khu Đ. Trong kháng chiến chống Mỹ, Đồng Nai là nơi “đụng đầu” quyết liệt với quân thù. Đảng bộ đã lãnh đạo nhân dân lập nên những chiến công hiển hách. Trong đó, chiến thắng Phước Long là một đòn trinh sát chiến lược quan trọng trước đại thắng mùa xuân năm 1975; chiến thắng của Chiến dịch Xuân Lộc, đập tan “cánh cửa thép” bảo vệ Sài Gòn từ phía Đông của địch, mở đường cho quân ta tiến về giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước vào ngày 30-4-1975.

Trong thời bình, Đảng bộ Đồng Nai đã lãnh đạo toàn quân, toàn dân khắc phục hậu quả nặng nề của chiến tranh, đạt được nhiều thành tựu mang tính bứt phá, khẳng định vị thế là một trong những đầu tàu kinh tế và trung tâm công nghiệp lớn nhất cả nước.

Những dấu ấn nổi bật

Đồng Nai không chỉ anh hùng trong kháng chiến mà còn đi đầu trong nhiều lĩnh vực của quá trình phát triển kinh tế. Đồng Nai được biết đến như là một trong những địa phương có nền công nghiệp sớm nhất cả nước với Khu công nghiệp Biên Hòa 1, ra đời từ những năm 1960 và phát triển bậc nhất cả nước. Tiến trình công nghiệp hóa của nước ta sẽ bị chậm nhịp nếu như thiếu vắng vai trò động lực và mang tính dẫn dắt của Đồng Nai cũng như một số địa phương vùng kinh tế trọng điểm phía Nam.

Trong cuốn sách Trai rừng Sác Phước An của ông Võ Văn Ba (NXB Đồng Nai năm 2012), nguyên Phó Trưởng ban Dân vận Tỉnh ủy Đồng Nai (nay là Thành ủy Đồng Nai), nguyên Giám đốc Sở Kinh tế đối ngoại Đồng Nai (thời kỳ 1982-1990) viết: Thực hiện đường lối đổi mới của Đảng (bắt đầu từ năm 1986), Đảng bộ Đồng Nai đã quan tâm lãnh đạo công tác thu hút đầu tư nước ngoài (FDI). Dự án đầu tư FDI đầu tiên vào Đồng Nai cấp giấy phép đầu tư số 17, ngày 30-9-1989 trong lĩnh vực dịch vụ vận tải taxi, do Ủy ban Nhà nước về hợp tác và đầu tư cấp cho Công ty liên doanh Vatadona. Tiếp đó, các dự án FDI lớn khác cũng chọn Đồng Nai là điểm đến đầu tiên tại Việt Nam như: Vedan, Vmep, Hualon…

Đến nay, có hơn 2,27 ngàn dự án FDI đến từ 51 quốc gia, vùng lãnh thổ đang hoạt động tại Đồng Nai và thành phố luôn nằm trong nhóm đầu cả nước về thu hút vốn FDI. Bên cạnh đó, Đồng Nai cũng là một trong những trung tâm công nghiệp hàng đầu của Việt Nam.

Xây dựng thành phố Đồng Nai lấy con người là trung tâm, chủ thể, nguồn lực và mục tiêu cho sự phát triển.

Trong quá trình phát triển, mặc dù có nhiều thách thức nhưng Đảng bộ Đồng Nai đã bám sát sự chỉ đạo của Trung ương, vận dụng sáng tạo chủ trương, chính sách, năng động trong cách nghĩ, cách làm và làm một cách quyết liệt. Do đó, Đảng bộ Đồng Nai đã lãnh đạo duy trì tốc độ tăng trưởng kinh tế ấn tượng.

Trước đại dịch Covid-19, tốc độ tăng trưởng kinh tế của Đồng Nai có nhiều năm đạt 2 con số. Trong các năm 2020, 2021, Đồng Nai là một trong 4 địa phương chịu ảnh hưởng nặng nề nhất của dịch bệnh Covid-19. Tuy nhiên, nhờ nội lực mạnh, kinh tế Đồng Nai dù suy giảm tăng trưởng so với những năm trước nhưng vẫn duy trì tăng trưởng, nhờ đó đóng góp một phần quan trọng vào tăng trưởng của cả nước.

Giai đoạn 2021-2025: Đồng Nai bứt phá sau đại dịch, trong đó năm 2022 tăng 9,22%; đặc biệt, năm 2025 tăng trưởng đạt 9,63% - cao nhất vùng Đông Nam Bộ và xếp thứ 7 cả nước về tốc độ tăng trưởng. Cũng trong năm 2025, thu ngân sách nhà nước của Đồng Nai lần đầu vượt mốc hơn 100 ngàn tỷ đồng, xếp thứ 4 cả nước. Quy mô kinh tế của Đồng Nai hiện đứng thứ 4 cả nước.

Trong quý I-2026, Đồng Nai vẫn duy trì được mức tăng trưởng cao với 9,76% và tiếp tục là địa phương có mức tăng trưởng cao nhất khu vực phía Nam.

Là tỉnh có nhiều khu công nghiệp nhất cả nước, phát triển mạnh về công nghiệp nhưng Đồng Nai cũng rất chú trọng xây dựng nông thôn mới. Theo đó, trước khi sáp nhập địa giới hành chính cấp tỉnh, Đồng Nai là một trong 2 tỉnh đầu tiên của cả nước hoàn thành nhiệm vụ xây dựng nông thôn mới vào năm 2019; thu nhập và mức sống của người dân ở nông thôn không quá chênh lệch so với vùng đô thị.

Chất lượng giáo dục và y tế cũng nằm trong nhóm đầu cả nước. Tình hình an ninh trật tự xã hội cơ bản được đảm bảo dù là một tỉnh công nghiệp dân số đông, có nhiều người nhập cư...

Với sự phát triển mạnh mẽ của Đồng Nai trong suốt những năm qua và vị trí địa chính trị đặc biệt quan trọng của Đồng Nai, tại Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI đã thông qua Nghị quyết về việc thành lập thành phố Đồng Nai.

Trong nhiều cuộc họp quan trọng của Trung ương và địa phương, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Thành ủy, Trưởng đoàn Đại biểu Quốc hội thành phố Đồng Nai Vũ Hồng Văn cho biết: Đồng Nai sẵn sàng nhận trọng trách là một cực tăng trưởng của nền kinh tế đất nước khi trở thành thành phố.

Hiện Đồng Nai là địa phương đóng góp lớn cho ngân sách nhà nước. Năm 2025, dù chỉ tiêu được giao là 70 ngàn tỷ đồng, Đồng Nai đã thu gần 103 ngàn tỷ đồng; năm 2026 đặt mục tiêu 150 ngàn tỷ đồng.

Việc Đồng Nai trở thành thành phố, chuyển từ mô hình chính quyền nông thôn sang mô hình chính quyền đô thị, đích đến cuối cùng là hiệu quả phát triển và nâng cao đời sống người dân. Việc trở thành thành phố không chỉ hiện thực hóa khát vọng của Đảng bộ, chính quyền và nhân dân mà còn tạo ra động lực mới để Đồng Nai đóng góp lớn hơn vào sự thịnh vượng chung của quốc gia, phấn đấu cùng các địa phương đưa Việt Nam đến năm 2030, trở thành nước đang phát triển, thu nhập trung bình cao và đến năm 2045, trở thành nước phát triển, thu nhập cao.

Đồng Nai trở thành thành phố là dấu mốc lịch sử, đánh dấu sự chuyển mình của vùng đất Trấn Biên sau gần 330 năm hình thành và phát triển. Đây không chỉ là kết quả của những chủ trương chiến lược đúng đắn từ Trung ương và sự lãnh đạo quyết liệt của Đảng bộ thành phố mà còn là kết tinh từ công sức, trí tuệ và sự hy sinh của bao thế hệ đi trước.

Đứng trước vị thế mới, vận hội mới, trách nhiệm của hệ thống chính trị cùng toàn thể nhân dân thành phố cần được nâng tầm tương xứng với “vóc dáng” của một đô thị hiện đại, đóng vai trò là động lực tăng trưởng quan trọng của vùng kinh tế trọng điểm phía Nam và là cửa ngõ giao thương quốc tế của cả nước.

Ý thức trách nhiệm trước vận hội phát triển mới của quê hương Đồng Nai, đội ngũ cán bộ, đảng viên của thành phố luôn khát khao được cống hiến, dám đổi mới sáng tạo, dám đương đầu với khó khăn, thử thách và quyết liệt trong hành động vì lợi ích chung. Cùng với đó là sự đồng thuận của toàn xã hội và những cơ hội, thuận lợi khi Trung ương trao cho Đồng Nai những cơ chế đặc thù… Tất cả là tiền đề quan trọng để thành phố Đồng Nai bứt phá mạnh mẽ trên bản đồ kinh tế - xã hội của khu vực và cả nước.  

Phương Hằng

Nguồn: Báo Đồng Nai